bitan intenzitet sile koja deluje na telo, već i gde se u telu nalazi napadna
tačka sile, odnosno koliko je rastojanje napadne tačke sile od ose rotacije
i u kom pravcu sila deluje. Silu razlažemo na normalnu komponentu Fn i
tangencijalnu Ft . Moment sile se računa kao:
M = r Ft ; (M = r x F)
Zapazite da u zagradi imamo vektorski proizvod 2 vektora.
Takođe možemo izračunati moment sile kao proizvod sile i kraka sile (krak
je najkraće rastojanje od ose rotacije do pravca delovanja sile)
M = Fd
Pošto je moment sile vektor, njegov smer se određuje pravilom desne šake
(ili 3 prsta desne ruke ili pravilom desnog zavrtnja), a pravac leži na osi
rotacije.
Postoji veza između momenta sile, momenta inercije i ugaonog ubrzanja :
M = Iα (M = Iα)
Da li ćete lakše otvoriti poklopac na boci kratkim ili dužim otvaračem ?
Pogledajte animaciju.

Kod rotacionog kretanja tela za opisivanje njegove inertnosti nije
dovoljno znati samo masu tela već i kako je masa raspoređena.
Za materijalnu tačku on se računa kao I = mr2, za disk I = mR2 / 2 , za
štap I = ml2 / 12 , a za sferu I = 2mR2 / 5.
Ove jednačine koristimo ako osa rotacije prolazi kroz centar mase tela
koje rotira. Ako to nije slučaj koristimo Štajnerov obrazac
I = Ic + md2
gde je Ic moment inercije u odnosu na osu koja prolazi kroz centar mase,
a d rastojanje između te ose i ose koja ne prolazi kroz centar mase.

MOMENT SILE

   M = F *r

Tijelo koje rotira oko slobodne ose prelzi u rotaciju oko one tezisne ose na koju je moment rotacije najceci.

Moment sile jednak je vektorskom proizvodu radijus vektora, r je normalno rastojanje napadne tacke od ose – krak sile i vektorske sile.

Spreg sile cine dvije paralelne sile istih intenziteta a supritnih smjerova koje djeluju na kruto tijelo.

Moment sprega jednak je proizvodu intenziteta jedne odsila i normalnog rastojanja izmedu pravca djelovanja sila.

                  M = F * d

Moment inercije ukljucuje masu  i njen raspored.

Najjednostavnija vrsta kretanja,

Odnosi se na kretanje krutog tijela pri kome njegovi dijelovi vrše kretanje po kružnicama. Centri su na pravoj koja čini nepomičnu osu rotacije .

Ugao za koji tijelo zarotira zove se

Uglovni pomjeraj.

DEFINICIJA UGLOVNOG POMJERAJA

Kada kruto tijeko rotira oko nepomične ose, uglovni pomjeraj se definiše kao ugao koji prebriše  radius bilo koje tačke tijela. Ugaoni pomjeraj je pozitivan u smjeru obrnutom smjeru kazaljke na sahatu, a negativan u smjeru kazaljke na sahatu

SI jedinica ugaonog pomjeraja je:  radian (rad)

Druga kosmička brzina (parabolička brzina, brzina oslobađanja) je najmanja brzina koju je potrebno dati objektu (čija masa je zanemarljiva u odnosu na masu planete od koje odlazi) da bi objekt napustio gravitaciono polje planete.

Druga kosmička brzina ovisi o radijusu i masi planete. Za Zemlju iznosi oko 11.2 Km/s (na površini planete). Objekt koji ima tu brzinu izlazi iz gravitacionog polja Zemlje i postaje sunčev satelit.

Brzina se naziva i paraboličkom zato što se objekti sa tom brzinom kreću po paraboli.

Jednačine 

Da bismo izračunali drugu kosmičku brzinu za Zemlju potrebno je upitati se kolika bi bila brzina objekta koji bi iz beskonacnosti padao na Zemlju. Očito, to je ista ta brzina koju je potrebno dati objektu da bi se oslobodio Zemljine gravitacije.

Zakon očuvanja energije:

gdje slijeva stoji kineticka energija i potencijlna energija. Ovdje je m — masa tijela, M — masa planete, R — radijus planete, G — gravitaciona konstanta, v₂ — druga kosmička brzina.

Rješavajući po v₂, dobijamo:

Između prve i druge kosmičke brzine postoji jednostavan odnos:

Kvadrat brzine oslobađanja je jednak dvostrukom njutnovskom potencijalu u početnoj tački (naprimjer na površini planete):

Prva kosmička brzina je brzina koju je potrebno dati objektu, zanemarujući otpor vazduha, tako da objekt može ostati u kružnoj orbiti s radijusom jednakim radijusu planete. Drugim riječima, to je najmanja brzina pri kojoj objekt ostaje u kružnoj orbiti tangencijalnoj na površinu planete a da ne padne na nju.

Za proračun prve kosmičke brzine potrebno je razmotriti  centrifugalnu i centripetalnu silu koje djeluju na objekt.

gdje je m — masa objekta, M — masa planete, G — gravitaciona konstana (6,67259·10⁻¹¹ m³·Kg⁻¹·s⁻²), — prva kosmička brzina, R — radijus planete. Na Zemlji, M = 5,97·10²⁴  Kg, R = 6 378 000  m), nalazimo

Kretanje tijela koje nastaje kada se ono baci sa neke visine početnom
brzinom u horizontalnom pravcu. Ovo kretanje može se razložiti na dva
kretanja : ravnomjerno pravolinijsko duž horizontalnog pravca i
ravnomjerno ubrzano duž vertikalnog pravca. Odgovarajuće jednačine :
x = v0t
y = h - gt2 / 2
vx = v0
vy = gt
x i y su koordinate tela u trenutku t, h je visina sa koje je bačeno telo, v0
je početna brzina tela usmerena u pravcu x ose.
Treba znati da se jednačine mogu upotrebiti u slučaju da se kretanje vrši
blizu zemljine površine i da je sila otpora vazduha zanemarljivo mala.

Vertikalni hitac navise  je kretanje tijela u gratvitacionom polju sa pocetnom brzinom vertikalnog pravca i smjera navise.
To je ravnomjerno promjenjivo pravolinijsko kretanje sa gravitacionim ubrzanjem koje ima suprotan smjer smjeru kretanja tijela.
Brzina tijela se smanjuje i tijelo dostize maksimalnu visinu, onda kada mu je krajnja brzina nula.

Vertikalni hitac nanize je kretanje tijela u gravitacionom polju sa pocetnom brzinom vertikalnog pravca i smjera nanize. To je ravnomjerno promjenjivo pravolinijsko kretanje sa gravitacionim ubraznjem.

1.Slobodan pad

2.Vertikalni hitac naniže

3.Vertikalni hitac naviše

4.Horizontalni hitac

5.Kosi hitac

  Gravitacion potencijalna energija je povezana sa gravitacionom silom koja dejstvuje na masu tijela.

Gravitaciona potencijalna energija je takva vrsta potnecijalne energije koja je posljedica činjenice da tijelo ima masu i da na telo djeluje gravitaciona sila.

U svakodnevnom životu, gravitaciona potencijalna energija se sreće u situaciji kada se tijelo diže u Zemljinom gravitacionom polju. Uvećanje gravitacione potencijalne energije tijela je jednako količini energije potrebnoj da se tijelo podigne ili, što je potpuno isto, količina energije koja bi bilo oslobođena ukoliko bi tijelo bilo pušteno da slobodno padne na prvobitni nivo.

Gravitacioni potencijal je potencijalna energija objekta koja potiče od njegovog položaja u gravitacionom polju. Za tačkastu masu gravitacioni potencijal je:

gde je:

• univerzalna gravitaciona konstanta,
• rastojanje mereno od centra mase objekta,
• masa tačkastog objekta.

Jačina gravitacionog polja u nekoj tački jednaka je kolicčniku gravitacione sile koja djeluje na tačkasto tijelo, postavljeno u tu tačku, i mase tog tijela.

Pošto je masa tijela m_p skalarna veličina, slijedi da su vektori G i F_g kolinearni, tj. da imaju isti pravac i smjer. Ako se tačkasto tijelo postavi u neku tačku gravitacionog polja, čija je jačina G, na tijelo će djelovati gravitaciona sila F_g=mG.

Pod dejstvom Zemljine teže sva tijela pritiskaju podlogu koja ih spijrečava da padaju, zatežu konac o koji su obješene i slično.

Sila kojom tijelo, pod dejstvom Zemljine teže, deluje na horizontalnu podlogu ili zateže konac o koji je obješeno naziva se težina tela.

Treba razlikovati težinu tijela od sile Zemljine teže.

Sila teže i težina tijela imaju isti intenzitet, pravac i smijer ali nemaju istu napadnu tačku. Napadna tačka sile teže nalazi se u tački tijela koja se naziva težište ( na slici tačka S) dok težina tijela deluje na tačku oslonca ili viješanja.

Težina tela je fizička veličina, najčešće se obeležava sa Q.
Jedinica za težinu u Medjunarodnom sistemu jedinica jeste Njutn (N).

Jačina gravitacionog polja Zemlje je:

To znači da Zemlja na tijelo mase 1kg deluje silom intenziteta:

Težina tijela je jednaka intenzitetu ove sile:

Težina tela u jednoj tački gravitacionog polja Zemlje jednaka je proizvodu mase tijela i jačine gravitacionog polja na posmatranom mjestu, a usmjerena je ka centru Zemlje.

Newtonov zakon gravitacije može se ovako izraziti:
Svaka materijalna tačka privlači neku drugu materijalnu tačku silom koja djeluje na spojnici materijalnih tačaka i koja je upravno proporcionalna produktu njihovih masa, a obrnuto je proporcionalna kvadratu njihove međusobne udaljenosti.

Označimo li sa r položaj materijalne tačke A, mase mA, prema materijalnoj tački B, mase mB, a sa F gravitacijsku silu akcije od A na B, vektorski prikaz stanja sustava daje slika.

Gravitacijska sila (akcija) kojom materijalna tačka A privlači materijalnu tačku B dana je zakonom
 F=-G*(mA * mB* r/|r|^2 * |r|



Pravac nositelj, na kojem leže materijalne tačke A i B, možemo pretvoriti u os, s ishodištem O, na primjer, u A (sl. 6.1.b). Za algebarsku mjeru akcije materijalne tačke A na materijalnu tačku B tada vrijedi. F =-G * (mA + mB/ |r|^2

Svodi se na definisanje vektora F1 i F2 , koji se nadovezuju jedan na drugi. Pocetak vektora F1 poklapa se sa pocetkom vektora F, dok se kraj vektora F2 poklapa sa krajem vektora F.

Dijagonala paralelograma je poznata sila, dok su strane paralelograma sile koje odredjujemo.

Geometrijsko razlaganje vektora na dva pravca moze da se vrsi konstruisanjem paralelograma vektora ili konstruisanjem trougla vektora. Rezultat razlaganja vektora formiranjem trougla i paralelograma vektora mora biti isti.

Pravilo trougla